##common.pageHeaderLogo.altText##
Tạp chí Vật liệu và Xây dựng - Bộ Xây dựng

ISSN:

Website: www.jomc.vn

Thông gió theo nhu cầu trong công trình tại Việt Nam gắn với kiểm soát chất lượng không khí trong nhà và phát thải từ vật liệu hoàn thiện

Phạm Trung Đức , Đỗ Thành Công , Nguyễn Thành Trung

Tóm tắt

Thông gió theo nhu cầu (Demand Controlled Ventilation – DCV) là chiến lược điều chỉnh lưu lượng gió ngoài theo mức độ sử dụng thực tế của không gian, thường dựa trên tín hiệu CO₂ và có thể phối hợp với các tín hiệu chất lượng không khí trong nhà khác. Trong điều kiện Việt Nam, DCV có ý nghĩa đặc biệt đối với các công trình sử dụng điều hòa không khí do lưu lượng gió ngoài ảnh hưởng trực tiếp đến tải lạnh, tải khử ẩm và chất lượng không khí trong nhà. Bài báo thực hiện tổng quan tài liệu, phân tích tiêu chuẩn và đối chiếu kinh nghiệm khu vực nhằm đánh giá cơ sở áp dụng DCV trong công trình tại Việt Nam. Các tài liệu được lựa chọn tập trung vào ba nhóm nội dung: tiêu chuẩn thông gió và chất lượng không khí trong nhà; cơ sở khoa học và bằng chứng về hiệu quả của DCV; và kinh nghiệm áp dụng trong các khu vực có điều kiện khí hậu nóng ẩm hoặc mật độ đô thị cao. Kết quả phân tích cho thấy Điều 10.13 của TCVN 5687:2024 đã tạo nền tảng ban đầu cho việc áp dụng DCV đối với các hệ thống có lưu lượng gió ngoài lớn và mật độ người cao, nhưng vẫn thiếu hướng dẫn chi tiết về bố trí cảm biến, thuật toán điều khiển, giới hạn lưu lượng, xử lý không khí ngoài, nghiệm thu và bảo trì. Trên cơ sở đó, bài báo đề xuất định hướng áp dụng DCV như một giải pháp thực hiện tiêu chuẩn, bao gồm phân loại không gian, xác định lưu lượng thiết kế, lựa chọn tín hiệu điều khiển, thiết lập giới hạn vận hành, tích hợp xử lý không khí ngoài và đánh giá hiệu quả sau vận hành.

Tài liệu tham khảo

  1. World Health, O. 2009, WHO Guidelines for Indoor Air Quality: Dampness and Mould, World Health Organization: Geneva.
  2. Agency, U.S.E.P. 2022, Indoor Air Quality – Introduction to Indoor Air Quality, United States Environmental Protection Agency.
  3. Nguyễn Thành Trung.(2026). Kiểm soát chất lượng không khí trong nhà giai đoạn đầu vận hành: Kinh nghiệm quốc tế và khuyến nghị cho Việt Nam. Tạp chí Khoa học Công nghệ Xây dựng, 20(1V): p. 69-81.
  4. Dominutti, P.A.(2024). Disentangling fine particles (PM2.5) composition in Hanoi, Vietnam: Emission sources and oxidative potential. Science of the Total Environment.
  5. Le, H.A. and T.Q.L. Vu.(2020). Investigation of Indoor and Outdoor Air Quality at Elementary Schools in Hanoi, Vietnam. VNU Journal of Science: Earth and Environmental Sciences.
  6. Trung, N.T., et al.(2021). Polycyclic aromatic hydrocarbons in airborne particulate matter samples from Hanoi, Vietnam: Particle size distribution, aryl hydrocarbon ligand receptor activity, and implication for cancer risk assessment. Chemosphere, 280: p. 130720.
  7. Bộ Xây dựng. 2023, Chiến lược phát triển nhà ở quốc gia và tiêu thụ năng lượng ngành xây dựng: Hà Nội.
  8. Wong, N.H., E. Tan, and A.S. Adelia.(2020). Utilization of Natural Ventilation for Hot and Humid Singapore, in Sustainable Building for a Cleaner Environment, Springer: Singapore.
  9. Song, Y. and S.S.Y. Lau.(2019). Connecting Theory and Practice: An Overview of the Natural Ventilation Standards and Design Strategies for Non-Residential Buildings in Singapore. International Review for Spatial Planning and Sustainable Development, 7(3): p. 81-100.
  10. Nurjannah, A. and A.R. Trihamdani. Energy Saving Effort for Residential Buildings in the Hot and Humid Climate: A Review on Ventilation Performance Requirements. 2022.
  11. Razali, M.A., et al.(2024). Assessment of Indoor Air Quality Performance in a Building at Kemaman Terengganu. International Journal of Integrated Engineering, 16(2): p. 227-236.
  12. Nguansonsakul, O., et al.(2024). Dynamic Window Technologies for Energy Efficiency in Condominiums in Tropical Climates. Sustainability, 16(23): p. 10170.
  13. Zali, M., et al.(2015). Establishment of baseline data of the indoor air quality of offices in Metro Manila. 2015.
  14. Electrical and H.G. Mechanical Services Department. 2024, Code of Practice for Energy Efficiency of Building Services Installation: Hong Kong.
  15. Ministry of Land, I.T. and J. Tourism. 2003, Amendment of the Building Standard Law concerning measures against Sick House Syndrome and requirements for ventilation equipment in habitable rooms: Tokyo.
  16. Bộ Xây dựng. 2008, QCXDVN 08:2005/BXD - Nhà ở và công trình công cộng – An toàn sinh mạng và sức khoẻ.
  17. TCVN 13521:2022 – Nhà ở và nhà công cộng – Các thông số chất lượng không khí trong nhà, Bộ Khoa học và Công nghệ.
  18. TCVN 5687:2024 – Thông gió và điều hòa không khí – Yêu cầu thiết kế, Bộ Khoa học và Công nghệ.
  19. Ashrae. 2022, ANSI/ASHRAE Standard 62.1-2022: Ventilation and Acceptable Indoor Air Quality, American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers: Atlanta.
  20. Phạm, T.H.H.(2022). Một số nội dung cơ bản của tiêu chuẩn TCVN 13521:2022 về chất lượng không khí trong nhà đối với bảo vệ sức khỏe con người. Tạp chí Môi trường.
  21. Ashrae. 2022, ASHRAE 62.1-2022, Section 6.2.6.1.3: CO2 Sensor Requirements for Demand Controlled Ventilation, American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers: Atlanta.
  22. Persily, A. and L. de Jonge.(2017). Carbon dioxide generation rates for building occupants. Indoor Air, 27(5): p. 868-879.
  23. Testing, A.S.f. and Materials. ASTM D6245-18: Standard Guide for Using Indoor Carbon Dioxide Concentrations to Evaluate Indoor Air Quality and Ventilation. 2018. ASTM.
  24. Ashrae. ANSI/ASHRAE Addendum ab to ANSI/ASHRAE Standard 62.1-2022, American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers: Atlanta.
  25. DesignBuilder Software, L.(2024). DCV Modelling. DesignBuilder Help v7.3.
  26. Mustapha, M.A., et al. 2024, Evaluation of demand control ventilation impact on indoor air quality and energy efficiency of an office space in a tropical climate, Research Square.
  27. Rim, D., S. Schiavon, and W.W. Nazaroff.(2015). Energy and cost associated with ventilating office buildings in a tropical climate. PLoS ONE, 10(3): p. e0122310.
  28. Ryu, D. and W. Yoo.(2025). Ventilation-dominated energy savings in large commercial buildings: Multi-measure assessment revealing HVAC optimization priorities for hot-humid climates. Case Studies in Thermal Engineering, 74: p. 107034.
  29. Huynh, P.H. and A.T. Ha.(2026). Experimental investigation of the performance of air-conditioning system with excessive cooling protection for thermal comfort and energy efficiency. Tạp chí Xây dựng: p. 257-262.